Naar de inhoud
vm.

Kennisbank

Lijnwerk en breeklijnen

Breeklijnen bepalen waar het oppervlak van richting verandert. Zonder correcte breeklijnen snijdt het driehoekennet door boordstenen en taludkanten heen. Waarom lijnwerk zo belangrijk is, voor het model én voor de machinist.

Door Studio VM, 3D-Topograaf · bijgewerkt

Lijnwerk en breeklijnen

Wat is een breeklijn?

Een breeklijn is een 3D-lijn langs een plaats waar de helling van het oppervlak abrupt verandert: de rand van een rijweg, de voet of kruin van een talud, de bodem van een gracht, de bovenkant van een boordsteen.

Bij het opbouwen van een TIN worden de driehoeken gevormd tussen de beschikbare punten. Zonder breeklijnen kiest de software zelf welke punten met elkaar verbonden worden, en dat kan dwars over een kant heen gaan. Met een breeklijn worden de driehoekzijden gedwongen om langs die lijn te lopen, zodat de knik in het terrein op de juiste plaats komt.

Zonder breeklijnafgeschuinde rand ✗Met breeklijnbreeklijnDoorsnede rijbaan → boordsteen → voetpad. Stippellijn = juiste vorm.
Zonder breeklijn trekt het oppervlak de boordsteen schuin weg; met breeklijn blijft de rand scherp.

Typisch lijnwerk in een ontwerp

In een weg- of rioleringsproject komen steeds dezelfde soorten lijnen terug. Elk van die lijnen heeft een functie in het model of op het scherm van de machine:

  • as of hartlijn: referentie voor kilometrering, dwarsprofielen en zijdelingse afstand;
  • kantlijnen van verharding en fundering;
  • boordstenen en goten, liefst met hun eigen hoogte;
  • taludvoet en taludkruin;
  • grachtbodem en -kanten;
  • aansluitingslijn met het bestaande terrein (daglijn).

Waarom het lijnwerk de kwaliteit bepaalt

Een model zonder of met onvolledige breeklijnen kan er van op afstand goed uitzien, maar in detail fouten bevatten: een rijbaan die tussen twee profielen licht doorbuigt, een talud dat te vroeg afvlakt, een gracht die ondieper wordt waar ze dat niet hoort te doen.

Een veelvoorkomende oorzaak is lijnwerk dat enkel in 2D getekend is. Een lijn zonder hoogte, of met hoogte nul, trekt het oppervlak naar beneden of wordt genegeerd. Bij het modelleren wordt daarom elke relevante lijn op de juiste hoogte gebracht, vanuit de profielen, de peilen op het plan of de aansluitende oppervlakken.

Ook lijnen die elkaar kruisen met verschillende hoogtes zijn een aandachtspunt. Twee breeklijnen die op hetzelfde punt een andere hoogte opgeven, leveren een tegenstrijdigheid op die eerst moet worden opgelost.

Lijnwerk: kanten en breeklijnen zoals de machinist ze op zijn scherm ziet.
Lijnwerk: kanten en breeklijnen zoals de machinist ze op zijn scherm ziet.

Lijnwerk voor de machinist

Naast de rol in het model heeft lijnwerk een praktische functie in de cabine. De machinist ziet zijn positie ten opzichte van de as, de kant van de verharding of de rand van de bouwput. Veel systemen kunnen ook op een lijn sturen, bijvoorbeeld om een gracht langs een vaste lijn te graven of de zijdelingse positie aan te houden.

Overzichtelijk lijnwerk, logisch verdeeld over lagen met duidelijke namen, maakt het werk in de machine eenvoudiger. Te veel detail (tekstlabels, arceringen, maatlijnen) maakt het scherm onleesbaar en wordt daarom weggelaten.

Lees ook

Volgend artikelCoördinatenstelsels en hoogtereferenties

Klaar om te starten?

Stuur uw plannen, ontvang een offerte op maat

Laad uw plannen op, geef het werfadres en kies uw machinesturingen.

Offerte aanvragen